Om te garanderen dat u met een goedgevulde koffer op vakantie gaat, vroegen wij onze redacteuren: welk leesvoer neem jij dit jaar mee op vakantie?
Els Bijsterbosch
Deze zomer wil ik Het labyrint van de filosofie van Robert Lemm lezen. Hierin onderzoekt hij de relatie tussen de filosofie en het geloof. “Filosofie en religie zijn elkaars vijanden, maar ze kunnen niet zonder elkaar,” zo lezen we op de achterflap, naar de filosoof Miguel de Unamuno. Ik ontdekte dit boek doordat het een hoofdstuk van ruim veertig pagina’s bevat dat geheel gewijd is aan Frederik van Eeden, oprichter van de ISVW. Het stuk is een biografische schets van de psychiater en schrijver, die zich op 63-jarige leeftijd bekeerde tot het katholicisme. Lemm belicht hoe Van Eedens geloofsbeleving zich verhoudt tot zijn filosofische ideeën, en tot zijn sterke moraal en idealisme. Ik ben erg benieuwd, ook naar de rest van het boek!
Noezha el Ajami
Terwijl ik het schrijven van mijn scriptie blijf uitstellen, besef ik dat ik straks alle tijd van de wereld heb. Ergens is dat een heel beangstigend idee: ik zou bij god niet weten wat ik straks met al die tijd aan moet. Wellicht kan Joke Hermsen me geruststellen met haar nieuwe essaybundel Tijd is hoop. Middels Griekse goden, Hannah Arendt en Erasmus houdt ze een vurig pleidooi voor een hoopvol, creatief en bedachtzaam denken over de toekomst. Nu nog hopen dat ik de tijd vind om het te lezen.
Tjeerd Boorsma
Nu het er steeds meer op lijkt dat gekte serieus wordt genomen en oprechtheid tot waanzin wordt bestempeld, zal ik mij deze zomer gaan laven aan De lof der zotheid van Erasmus. Op bezoek bij mijn soms wat zotte (lees: dementerende) moeder vond ik een stoffig en verkleurd Prisma pocketboekje uit 1970. Zo eentje met lekker archaïsch taalgebruik (wat ongetwijfeld de ervaring van de zotheid zal voeden) en voorin een oude briefkaart met daarop een afbeelding van het harmonieorkest uit Rossum. Dat zijn eigenaardigheden die ik zie als een aanmoediging, of misschien meer als een roep vanuit een onredelijke wereld om met deze klassieker aan de slag te gaan. Net als Erasmus in zijn tijd heb ik in onze tijd wel behoefte aan ‘grapjes’ die, zoals hij het zelf in zijn voorrede verwoordt, ‘niet zonder esprit en niet volkomen zouteloos zijn’.
Maxime Essers
In een tijd waarin de wereld in vuur en vlam lijkt te staan, hou ik ervan om te verdwijnen in een fantasiewereld. De zomer is voor mij de uitgelezen kans om op te krullen met een boek over een wereld die niet bestaat. Het nieuwe boek in de serie The Hunger Games, van Suzanne Collins, is Sunrise on the Reaping. In dit dystopische boek staat de vraag centraal: waarom gaan mensen akkoord met onderdrukking? Het sci-fiverhaal over oorlog geeft een zeer interessante kijk op deze vraag. Hoe komt het dat de grote massa zich laat onderdrukken door een minderheid? Welke macht heb je nog wanneer je handen op je rug gebonden zijn? Soms geeft juist een boek over een verzonnen wereld antwoorden op de vragen van onze eigen wereld.
Valerie Granberg
Het boek dat ik deze zomer wil lezen is Living a Feminist Life van Sara Ahmed. Aan het begin citeert Ahmed bell hooks, die feminisme omschreef als ‘the movement to end sexism, sexual exploitation and sexual oppression.’ De term ‘feminisme’ is inmiddels zo beladen geworden dat je haast zou vergeten waar het echt om draait. Hopelijk wordt Ahmeds werk – net als dat van bell hooks – snel ook in het Nederlands vertaald.
Peter Huijzer
Ik blijf deze zomer dicht bij huis, maar reis in gedachten de wereld over met Robert Macfarlane. In zijn nieuwste boek, Leeft een rivier?, stelt hij de vraag of, nou ja, een rivier als een levend wezen moet worden beschouwd – en daarmee ook over rechten zou moeten beschikken. Op zoek naar een antwoord op deze vraag trekt hij langs rivieren in Ecuador, India en Canada. Macfarlanes boeken worden bevolkt door talloze bijzondere mensen, verrassende dieren en bizarre natuurfenomenen. Ook deze leeservaring belooft weer even avontuurlijk als filosofisch te worden.
Florian Jacobs
Aangezien ik deze zomer vader ben geworden van een tweeling, verwacht ik niet dat er van lezen veel terechtkomt. Nu las ik wel laatst dat je, om de taalontwikkeling te bevorderen, maar beter in volzinnen kunt praten tegen een baby, dus Der Zauberberg ligt al klaar om uit voor te lezen. Verder heb ik heus wel wat eigen leesvoer klaarliggen: een 1100 pagina’s tellende Churchill-biografie bijvoorbeeld, geschreven door Andrew Roberts. Onze tijd kan wel een voorbeeld van groot politiek leiderschap in oorlogstijden gebruiken. Verder wordt het een zomer voor Babi Jar van Anatoli Koeznetsov, een Oekraïense klassieker over Kyiv in de Tweede Wereldoorlog. Und somit fangen wir an.
Marthe Kerkwijk
Deze zomer ga ik kamperen in het Ruhrgebied. Dat lijkt mij een uitstekende omgeving voor een boek over leven en dood, kwantummechanica en christelijke denkers, aliens en mystici. De zin van het leven gecombineerd met vreemde dingen die aan de menselijke fantasie ontspruiten, en dat in een onovertroffen stijl, dat vertrouw ik Lieke Marsman wel toe. Op een andere planeet kunnen ze me redden lijkt mij een perfect boek om te lezen onder een sterrenhemel, aan de oever van de Ruhr, of op het dak van een in onbruik geraakte hoogoven.
Dani Lensen
Kiezen welke boeken je meeneemt op vakantie blijft een uitdaging. Zelf ben ik er bijzonder goed in om een onhaalbare lange lijst van leesdoelen op te stellen – dus welke boeken geef ik dan prioriteit? Ten eerste kies ik dan voor een boek dat al langer op mijn leeslijst staat: An Immense World, waarin schrijver Ed Yong ons meeneemt in de fascinerende wereld van niet-menselijke dieren. Mijn tweede keus valt op Het Gouden Paviljoen, dat in 1956 werd geschreven door de ietwat omstreden Japanse auteur Yukio Mishima (1925-1970). Met dit boek kom ik een stap dichter bij mijn doel om het gehele oeuvre van Mishima te voltooien. Ten slotte pak ik Hannah Arendts On Violence in: een boek waarvan je hoopt dat het steeds minder relevant wordt.
Quintus Masius
Het had niet veel gescheeld of Edmund Husserl was uit ons collectieve geheugen gewist. Husserl stierf in 1938 en liet een 40.000 pagina’s tellend archief achter. De Vlaamse pater Herman Leo Van Breda wilde dit archief redden van de nazi’s en onderbrengen in Leuven. Van Breda’s queeste wordt opgeschreven in Toon Horstens’ De pater en de filosoof. De avontuurlijke redding van het Husserl-archief. Het boek is een archivarische thriller; clandestien reizen met het archief door Nazi-Duitsland, kloosters met dubbele muren, et cetera. Bij aankomst ontstond een nieuwe uitdaging: de ontsluiting van Husserls denken en een herwaardering van deze filosoof.
Felice Starreveld
De zomer: het moment voor ontspanning en het loslaten van gebruikelijke verantwoordelijkheden en verplichtingen. Genoeg tijd dus om boeken te lezen tijdens mijn vakantie naar Zuid-Duitsland. En een goed moment om iets te lezen dat pleit tegen de constante vraag om productiviteit die soms, ook tijdens de vakantie, moeilijk los te laten is. Daarom ben ik van plan Het Zelfverwoestingsboek van Marian Donner te lezen. Een pleidooi tegen het eindeloos verbeteren van je levensstijl en de dwang om de beste versie van jezelf te worden. Verder wil ik al een tijd Kamers anti-kamers van Niña Weijers lezen. Een experimentele filosofische roman over echte, mogelijke en verzonnen levens en de relatie tussen taal en werkelijkheid.
Arthur Veenstra
Deze zomer blijf ik gezellig thuis in Amsterdam. Mijn leestips zijn voor de mensen die niet de externe wereld, maar de innerlijke wereld willen ontdekken. Om te beginnen wil ik Being You (2021) van hersenwetenschapper Anil Seth lezen. Seth stelt dat onze waarneming van de buitenwereld hallucinaties of dromen van de hersenen zijn. Dat sluit aan bij het tweede boek op mijn lijst, de roman Nachtbruid (1909), van de Nederlandse schrijver Frederik van Eeden. Van Eeden schrijft daarin dat lucide dromen essentieel zijn om de aard van ons bewustzijn te begrijpen. De laatste innerlijke ontdekkingsreiziger die ik wil lezen is de Spaanse filosofe María Zambrano. In haar recent vertaalde werk Over kennis van de Ziel (2025)combineert zij filosofie met een poëtische blik om onze ongrijpbare essentie te doorgronden. Drie hele verschillende boeken gericht op die eindeloos fascinerende vraag over wie en wat wij zijn.
Domien Verbeek
Op mijn vensterbank heb ik een hoekje gereserveerd waar zich gedurende het jaar een stapel boeken vormt. Het selectiecriterium: boeken die te mooi of te interessant zijn om te lezen tussen de drukte van een werkweek door. Bovenop die stapel ligt dit jaar Byung-Chul Han. In zijn boek Over het verdwijnen van rituelen beschrijft hij hoe symbolische handelingen verdwijnen uit onze op efficiëntie gerichte wereld. Hopelijk kan hij mij leren waarom ik een volledig ritueel nodig heb om tot het lezen van mooie boeken te komen. Misschien kom ik dan een keer toe aan Rituelen van Cees Nooteboom, die ook al een tijdje op dezelfde stapel ligt.