Laden Evenementen

« All Evenementen

Vrije markt en democratie

23 juli om 10:30 tot 27 juli om 12:30

Filosoferen over vrijzinnigheid en humanisme in een neoliberale wereld

Kan de filosofie een ander mensbeeld ontwerpen, en andere vrijheid dan die van de vrije markt?

“Neoliberaal, kan het anders?” De politiek van onze eeuw koestert een heilig geloof in marktwerking. De vrije markt geeft ons de vrijheid, want ze biedt oneindige mogelijkheden tot ontplooiing. Toch worden de mensen daardoor gereduceerd tot ondernemers van hun eigen bestaan: het leven is een bedrijf, soms succesvol, soms op de rand van faillissement. Hoe denken filosofen over dit mensbeeld?

 

Wat leer je?

We verkennen in deze cursus de diverse filosofische visies op neoliberalisme, pro en contra. Het zal blijken dat het neoliberale denken dieper in ons culturele DNA verborgen zit dan we vermoeden. Aan het einde van deze zomerweek neemt u mee naar huis: verdieping van uw kennis en inzicht in neoliberalisme, en veel nuancering; daarnaast een nieuwe blik op uw eigen praktijk of leven, door toepassingen, case studies en voorbeelden.

Neoliberaal, kan het anders?

Voor wie?

Vrije markt en democratie is een nieuwe cursus die voortbouwt op de in 2017 gegeven zomerweek Hoe vrij is de vrije markt? maar uitstekend afzonderlijk te volgen. Deze cursus is daarmee geschikt voor eenieder die geïnteresseerd is in de voors en tegens van marktwerking en de invloed daarvan op onze cultuur, maatschappij en ons eigen leven en denken. Ook ondernemers, beleidsmakers en economen kunnen voordeel hebben van deze cursus.

Lesmateriaal

Deelnemers aan deze cursus worden verzocht vier boeken vooraf zelf aan te schaffen.

Als rode draad lezen we twee fascinerende boeken:

  1. Van de Amerikaanse politiek-filosofe Wendy Brown lezen we Het ontmantelen van de demos (Amsterdam: Octavo 2018; levering verwacht herfst 2018). Dit is de kersverse Nederlandse vertaling van Brown’s spraakmakende boek Undoing the Demos: Neoliberalism’s Stealth Revolution (2015). Omdat dit boek helaas te laat op de markt zal komen, heeft de uitgever aangeboden dat de cursisten eind juni een pdf-bestand in print toegestuurd krijgen. Octavo Publishers zal dit verzorgen en de cursisten kunnen te zijner tijd het boek met korting kopen. Wie eerder wil starten met lezen zij verwezen naar de Engelse editie, te verkrijgen via bol.com.
  2. Van de Duitse socioloog en filosoof Hartmut Rosa lezen we Leven in tijden van versnelling. Een pleidooi voor resonantie (Amsterdam: Boom 2016), een mooie bundeling (samengesteld door voormalig Denker des vaderlands Marli Huijer) van teksten van de Duitse filosoof, die met zijn kritiek van de versnelling een heel eigen licht werpt op ons neoliberale DNA. Door de cursist aan te schaffen!

Daarnaast gebruiken we als basis

  1. Thomas Biebricher’s handzame inleiding, Onvermoed en onvermijdelijk: de vele gezichten van het neoliberalisme (2016). Door de cursist aan te schaffen!
  2. Ten Kate’s De vreemde vrijheid: nieuwe betekenissen van vrijzinnigheid en humanisme (2016) is een van onze discussieteksten. Door de cursist aan te schaffen!

Een beknopte reader van overig tekstmateriaal zal begin juli beschikbaar zijn.

Programma

Maandag 23 juli

Aanvang 10.30

Kennismaking en inleiding

Thema:

  • Hoe denken hedendaagse filosofen over het neoliberalisme? Voor- en tegenstanders
  • Literatuur:
    • Thomas Biebricher, Neoliberalisme (Aanschaffen!). Dit boekje biedt een handzaam overzicht over het debat. Een prima introductie! Biebricher’s tekst zal als houvast en referentiepunt door onze gehele zomerweek lopen.

Dinsdag 24 juli

Aanvang 9.30

  • Het debat over democratie: waar blijft de ‘demos’?
  • Neoliberalisme in ons economische, politieke en culturele DNA…
  • De zinvragen en levensbeschouwelijke tradities in een marktgeroriënteerde wereld
  • Literatuur:
    • Brown, De ontmanteling van de demos (dit is ons eerste rode-draadboek)
    • Groeneweg, ‘De-culturalisatie en de aanslagen in Parijs. Uitnodiging tot liberaal zelfonderzoek’. READERTEKST 1
    • Olivier Roy, Holy Ignorance: When Religion and Culture Part Ways (2010), ‘Introduction’. READERTEKST 2

Woensdag 25 juli

Aanvang 9.30

We zetten onze lectuur van Brown’s boek voort, en vullen dit aan met het lezen en bestuderen van ons tweede rode-draadboek: Rosa’s Leven in tijden van versnelling.

Daarnaast stellen we ons de volgende discussievragen:

  • Welke begrippen van vrijheid bestaan er in de moderne filosofie?
  • Welke vrijheidspraktijken hebben de vrijzinnige en humanistische bewegingen in de moderne tijd tot stand gebracht?
  • Hoe verhouden zich deze begrippen tot de vrije markt?
  • Wat is vrijzinnigheid eigenlijk, en wat de vrijzinnige conditie van onze tijd?
  • Verdere thema’s die de revue zullen passeren vanuit Brown en Rosa:
    • De wereld als ‘spel’: naar een ander begrip van vrijheid
    • Verbeelding, handelen op de grens van actief en passief: van Nietzsche via Arendt naar Sloterdijk en Nancy
  • Literatuur voor deze dag:
    • Brown, De ontmanteling van de demos
    • Rosa, Leven in tijden van versnelling (aanschaffen!)
    • Ten Kate, De vreemde vrijheid (aanschaffen!)
    • Friedrich Nietzsche, Alzo sprak Zarathoestra (1885) READERTEKST 3

Donderdag 26 juli

Aanvang 9.30

We lezen verder in Brown en Rosa, en verbinden hun analyses met de actualiteit van Nederland in 2018.

Thema’s:

  • De actualiteit: neoliberalisme en de publieke sfeer
    • Discussies en dilemma’s: terugtrekkende overheid, vermarkting, rendement en meetbaarheid
    • Concrete voorbeelden die we vanuit de studie van de vorige drie dagen onder de loep nemen
  • Het antwoord van het populisme
  • Literatuur voor deze dag:
    • Brown, De ontmanteling van de demos
    • Rosa, Leven in tijden van versnelling
    • Extra readerteksten, bestaande uit diverse opiniestukken, blogs, documentaires en debatprogramma’s (READERTEKSTEN 4: dossier actualiteit)

Vrijdag 27 juli

Aanvang 9.30

Slot 12.30 met lunch tot 14.00

Thema:

  • Afsluiting: resumé door de docent
  • Laatste close reading van passages uit Brown en Rosa
  • ‘Miniatuur-presentaties’ door de cursisten. De cursisten kunnen zich aanmelden om zo’n miniatuurtje te houden: een korte terugblik op wat je geleerd hebt, vragen, opmerkingen, dingen die nog niet aan de orde waren geweest, een link met je werk of leven, een gedicht, een beeld… alles kan!

 

Docent

 

Prof. Laurens ten Kate is filosoof en religiewetenschapper. Hij werkt aan de Universiteit voor Humanistiek te Utrecht, waar hij bijzonder hoogleraar Vrijzinnige Religiositeit en Humanisme is. In 2016 verscheen zijn boek De vreemde vrijheid. Op zoek naar nieuwe betekenissen van vrijzinnigheid en humanisme in de eenentwintigste-eeuw.

Data

Maandag 23 juli – vrijdag 27 juli 2018

Aanvang maandag om 10.30 uur, einde vrijdag om 12.30 uur met afsluitende lunch.

Deelname

Arrangement 1: € 751,50 (inclusief 4 x diner met wijn, 5 x lunch en koffie/thee.)
Arrangement 2: € 938,50 (arrangement 1 + standaardkamer en ontbijt).
Arrangement 3: € 978,50 (arrangement 1 + pluskamer en ontbijt). Uitverkocht.
Arrangement 4: € 1.008,50 (arrangement 1 + comfortkamer en ontbijt).

Locatie

Landgoed ISVW
Dodeweg 8
Leusden, 3832 RD Nederland
Telefoon:
033 – 465 07 00
Website:
isvw.nl

Organisator

ISVW
Telefoon:
033 465 0700
E-mail:
receptie@isvw.nl
Website:
www.isvw.nl

Back to Top ↑
    • nl
  • Winkelmand

  • Programmakrant ISVW

  • Laatste kans!

    jul 07

    Japanse filosofie: de weg van de Staat

    7 juli om 10:30 tot 8 juli om 12:30
    jul 11
    jul 16

    Filosofisch wandelen

    16 juli om 10:30 tot 20 juli om 12:30
    jul 16

    Griekse tragedies

    16 juli om 10:30 tot 20 juli om 12:30
    jul 18

    Stoïcijnse levenskunst

    18 juli om 10:30 tot 22 juli om 12:30
    jul 23

    Vrije markt en democratie

    23 juli om 10:30 tot 27 juli om 12:30
    jul 23

    Voorbij het verstand. Een mystieke kritiek van de rede

    23 juli om 10:30 tot 27 juli om 12:30
    jul 25

    Tao & qigong

    25 juli om 10:30 tot 29 juli om 12:30
  • NIeuw bij ISVW uitgevers

  • Meld je aan voor onze nieuwsbrieven

  • @isvwijsbegeerte