Laden Evenementen

Het raadsel Socrates

Socrates in de moderne filosofie

Elke grote filosoof – van Hegel en Kierkegaard tot Nietzsche en Derrida – heeft zijn eigen ‘Socrates’. Geloof het of niet: elk van die ‘Socratessen’ is geloofwaardig. Hoe dat kan? Socrates vormt het grote raadsel van de westerse filosofie. In deze cursus richt Rico Sneller zich op enkele van de meest markante benaderingen van Socrates. En passant komen, door het prisma van ‘Socrates’, belangrijke momenten uit de geschiedenis van de westerse filosofie aan bod. Uiteraard zullen we ook een aantal cruciale Platoonse dialogen zelf bestuderen.

Wie kent Socrates eigenlijk? Bij nader inzien is zijn figuur raadselachtiger dan vermoed. Is hij de grote rationalist, die aan de wieg staat van wat wij tegenwoordig ‘wetenschap’ noemen? Of is hij juist een geheimzinnige mysticus die zich beroept op een voor anderen ontoegankelijk daimonion? Is hij een tragische individualist die elk denken in en over gemeenschap of politiek frustreert? Of is hij juist de grote motor achter elke politieke filosofie? Wie zich nooit in de wijsgerige Socratesreceptie heeft verdiept, zal verbijsterd zijn over de kennelijke rijkdom van zijn persoon en zijn optreden, dat telkens weer opnieuw de filosofische bezinning heeft aangezwengeld.

In deze cursus zullen we ons richten op enkele van de meest markante benaderingen van Socrates: die van Hegel, Kierkegaard en Nietzsche, tot en met die van Leo Strauss en Jacques Derrida. En passant komen er, door het prisma van ‘Socrates’, belangrijke momenten uit de geschiedenis van de Westerse filosofie aan bod. Uiteraard zullen we ook een aantal cruciale Platoonse dialogen zelf bestuderen.

De deelnemers zullen worden aangemoedigd om voor zichzelf ter voorbereiding zoveel mogelijk dialogen te lezen (Phaedo, Krito), de Wolken van Aristophanes, de Herinneringen aan Socrates van Xenophon, en tevens zich te oriënteren op de artistieke verwerking van Socrates, met name in de literatuur en schilderkunst.

Voor wie?

Deze cursus is vooral geschikt voor mensen met een algemene interesse in filosofie, die een basisidee hebben van de betekenis van Socrates voor de filosofie en vanuit het prisma van deze legendarische figuur willen nadenken over de betekenis van filosofie.

Leerdoelen

Wie deze cursus volgt, zal allereerst kennis opdoen over de figuur Socrates en van enkele grote hedendaagse filosofieën die tot Socrates proberen door te dringen. Maar er is meer.

Een bezinning op de figuur Socrates voert tot de meest basale filosofische vraag: wat is filosofie eigenlijk? Socrates representeert de Westerse filosofiegeschiedenis als geheel, en zelfs nog meer: met Socrates kun je zelfs de kant van ‘India’ op!

Uiteindelijk wordt de cursist teruggevoerd tot een menselijke grondervaring. Zonder die grondervaring komt er geen enkele filosofie van de grond. Een bezinning op Socrates maakt de cursist ervan bewust dat filosoferen niet alleen maar vaardigheid is, maar een levensweg. Aan die levensweg hangt een prijskaartje: sommige zaken zullen moeten worden opgegeven: zekerheden en houvast, tijdelijke verlangens, zorg om aanzien, enz.

Studiebelasting

Deze cursus bestaat uit 27 contacturen en (optioneel) enkele uren zelfstudie. Bij de cursus wordt een reader op de eerste dag ter beschikking gesteld. De teksten uit deze reader komen vooraf ook op onze Digitale Leeromgeving beschikbaar voor deelnemers aan deze cursus. Het is niet verplicht om deze teksten vooraf te hebben gelezen, maar wel verdient het de aanbeveling om alvast een blik te werpen. Je zal dan meer uit de cursus kunnen halen.

Het verdient aanbeveling tevoren zelfstanding één of meerdere van de volgende teksten te bestuderen:

  • Aristophanes, Wolken (zie bijv hier)
  • Karl Jaspers, Maatgevende mensen.
  • Plato: Euthyphro, Apologie, Krito, Phaedo (alle online te vinden, dan wel in de Plato-vertaling van Xaveer de Win uitgegeven).

Wie zich verder wil voorbereiden, doet er goed aan zich globaal te oriënteren in de hoofdlijnen van de filosofie van Plato, Hegel, Kierkegaard en Nietzsche bijvoorbeeld in Hans-Joachim Störig, Geschiedenis van de filosofie, Het Spectrum 2008.

Data

Maandag 10 mei t/m vrijdag 14 mei 2021.

Aanvang maandag om 10.30 uur, einde vrijdag om 12.30 uur met afsluitende lunch.

Deelname

Arrangement 1: € 800,- (inclusief 4 x diner met wijn, 5 x lunch en koffie/thee).

Arrangement 2: € 999,- (arrangement 1 + standaardkamer en ontbijt).

Arrangement 3: € 1.039,- (arrangement 1 + pluskamer en ontbijt).

Arrangement 4: € 1.069,- (arrangement 1 + comfortkamer en ontbijt).

Wil je korting? Schaf dan de Gold Card aan of kijk of je in aanmerking komt voor ambassadeurskorting.

Docenten

Rico Sneller is filosoof en docent filosofische antropologie aan de Universiteit Leiden. Hij publiceerde onder meer Wild Beasts of the Philosophical Desert (2014, met Hein van Dongen en Hans Gerding) en Pluraliteit van de levenskunsten (2018, met Tatjana Kochetkova en Nelleke Canters).

Op de websites van de ISVW worden algemene bezoekgegevens bijgehouden, waaronder het IP-adres van uw computer en het tijdstip van opvraging en gegevens die uw browser meestuurt. Deze gegevens worden gebruikt voor analyses van bezoek- en klikgedrag op de website. De ISVW gebruikt deze informatie om de werking van de website te verbeteren. Deze gegevens worden zoveel mogelijk geanonimiseerd en worden niet aan derden verstrekt. Voor meer details zie Voorwaarden en Privacy

Cookie instellingen/settings

Hieronder kunt u kiezen welke soorten cookies u op deze website toestaat. Klik op de knop "Cookie-instellingen opslaan" om uw keuze toe te passen / Below you can choose which kind of cookies you allow on this website. Click on the "Save cookie settings" button to apply your choice.

FunctioneleOnze website maakt gebruik van functionele cookies. Deze cookies zijn nodig om onze website te laten werken / Our website uses functional cookies. These cookies are necessary to let our website work.

AnalytischeOnze website maakt gebruik van analytische cookies om het mogelijk te maken om onze website te analyseren en te optimaliseren ten behoeve van o.a. de bruikbaarheid / Our website uses analytical cookies to make it possible to analyze our website and optimize for the purpose of a.o. the usability.

Sociale mediaOnze website plaatst cookies voor sociale media om u inhoud van derden te tonen, zoals YouTube en FaceBook. Deze cookies kunnen uw persoonlijke gegevens volgen / Our website places social media cookies to show you 3rd party content like YouTube and FaceBook. These cookies may track your personal data.

AdvertentieOnze website plaatst advertentiecookies om u advertenties van derden te tonen op basis van uw interesses. Deze cookies kunnen uw persoonlijke gegevens volgen / Our website places advertising cookies to show you 3rd party advertisements based on your interests. These cookies may track your personal data.

OverigeOnze website plaatst cookies van derden van andere diensten van derden die geen analytische, sociale media of advertenties zijn / Our website places 3rd party cookies from other 3rd party services which aren't Analytical, Social media or Advertising.