Laden Evenementen

Het grotere verhaal

Complexe vraagstukken vragen om een integrale analyse

Je kent het wel: een complex vraagstuk keert telkens terug in je organisatie. Aan daadkracht geen gebrek, maar elke keer wanneer je denkt een oplossing gevonden te hebben, steekt hetzelfde of een ander probleem de kop weer op. Frustrerend, voor jou als beleidsmaker of manager, maar ook voor de mensen die ermee te maken krijgen. Je ontvangt kritiek: waarom los je het niet gewoon op? Er staan stuurlui aan wal, die allemaal in een zin kunnen samenvatten wat volgens hen wél de oplossing is.

Herken je dit? Hoor je jezelf telkens verdedigen dat het probleem complexer is dan het lijkt en dat je alle voor de hand liggende oplossingen allang hebt geprobeerd? Dan vraagt je complexe vraagstuk om een integrale analyse van de situatie: Het in kaart brengen van de verbanden en de dynamiek in een groter verhaal, waarin ogenschijnlijke tegenstellingen een plek krijgen en waarin de sleutel ligt voor een écht duurzame oplossing. Deze training helpt je daarbij op weg.

Doelstelling

De training Het grotere verhaal biedt deelnemers een beproefde methode om een vraagstuk uit hun praktijk te analyseren en te komen tot een grondige, integrale probleemstelling. Een goede diagnose is immers het begin van een goede oplossing.

Een goede probleemstelling voldoet in elk geval aan de volgende kenmerken:

Integraal. In plaats van het vraagstuk te isoleren, nemen we tijdens deze training juist de bredere context mee in de analyse. Elk vraagstuk ontstaat namelijk in een web van relaties met de omliggende context. Een integrale analyse levert een verrassende blik op en voorkomt tunnelvisie.
Inclusief. In plaats van de frictie tussen verschillende meningen en perspectieven te benadrukken, kun je de verschillende inzichten ook zien als puzzelstukjes van dezelfde puzzel. Hoe vullen ze elkaar aan? Hoe kan iedereen bijdragen aan een beter begrip van het probleem?
Grondig. Zoals voor veel zaken geldt, is een snelle conclusie vaak onzorgvuldig. Het vergt enige oefening en discipline om het oordeel uit te stellen en een zorgvuldige conclusie kost tijd. Maar het is het waard: met een grondige analyse kom je verder.

Het resultaat dat deelnemers mee naar huis nemen is niet een kant-en-klare oplossing voor het probleem, maar een integrale analyse van hun vraagstuk en een werkbare methode waarmee zij complexe vraagstukken ook in de toekomst kunnen analyseren.

Methode

De methode die we tijdens deze training hanteren is de Kubus voor Integrale Analyse, ontwikkeld door J. Caris, T. Poiesz en F. Lapré. Deze methode is jarenlang met succes gebruikt en verfijnd in verschillende organisaties. De Kubus is een hulpmiddel waarmee mensen samen met anderen een complex vraagstuk integraal kunnen analyseren.

De methode is onder andere toegepast bij:
Onderzoek naar het (dys-)functioneren van operatiekamers in een groot ziekenhuis (Pennen R. van der, J. Caris, T.Poiesz, en G. van Gelder (2016). ‘Evidence based management: Een model voor systematische diagnose en interventie, toegepast op het vraagstuk van kwaliteit en veiligheid op de OK’, in: Van der Pennen, J., Besluitvorming in het Ziekenhuis);
Onderzoek bij een bank aan het einde van de bancaire crisis (Caris, J., A. Mul, en R. van der Pennen (2015). ‘Een model voor systematische diagnose en interventie. Toegepast op de strategische koers van een lokale bank’, in: Maandblad voor Accountancy en Bedrijfseconomie, 89e jaargang, nummer 7/8, pp. 274-283);
Bij het ethisch-politieke vraagstuk van euthanasie (Caris ,J., T. Poiesz, en F. Lapré (2019). Complexe Sociale Vraagstukken vragen om een Integraal Analyse Model, Kloosterhof/Centraal Boekhuis.

Opzet

De tweedaagse training bestaat uit vijf dagdelen. De training begint met een korte uitleg van de Kubus, waarna het leeuwendeel van de tijd zal bestaan uit toepassing: vraagstukken uit de eigen praktijk die deelnemers hebben voorbereid. Zij analyseren met behulp van de Kubus tot iedereen tevreden is met het uitgewerkte resultaat.

Deelnemers bespreken de analyse van hun vraagstuk plenair. Leren van de vraagstukken van een ander kan verrijkend zijn voor het begrip van je eigen vraagstuk.

De groep bestaat uit minimaal 8, maximaal 20 deelnemers.

Voor wie?

Deze tweedaagse training is vooral geschikt voor beleidsmakers, managers en consultants die te maken hebben met complexe organisatorische, sociale en maatschappelijke problematiek, waarbij verschillende belanghebbenden betrokken zijn.

Voorbeeld

Het beleid van een gemeente is er op gericht om de gezondheid van haar burgers bevorderen o.a. door het bevorderen van ‘meer bewegen’. Sportclubs in de gemeente worden zo gefaciliteerd dat de contributie laag kan blijven en het lidmaatschap voor iedereen toegankelijk is. Mensen met het laagste inkomen hoeven geen contributie te betalen. Ruim 60% van de inkomsten van sportclubs bestaan echter uit de winst op de bar. Wijn en bier zijn hier veel goedkoper dan in de plaatselijke cafés. Het gevolg is dat het lidmaatschap vooral leidt tot een hoger drankgebruik en overheidssteun een averechts effect heeft.

Staatssecretaris Blokhuis (VWS) wil dat een pakje sigaretten € 20.- gaat kosten (interview Trouw 25 mei 2019). Natuurlijk is dat bedoeld om het roken tegen te gaan. Het zullen vooral de smokkelaars zijn die er van profiteren. Het wordt lonend om in ‘een ver weg land’ goedkoop sigaretten te kopen en naar Nederland te vervoeren.

Een vergelijkbaar probleem doet zich voor rondom de kwestie van de wel/niet legalisering van drugs.

Zo doen zich in organisaties veel dilemma’s voor. Er moet bezuinigd worden en tegelijkertijd is innovatie noodzakelijk, of om straks te bezuinigen moet nu flink geïnvesteerd worden (bijvoorbeeld in ICT). Een organisatie wil klantgerichter gaan werken, maar de krapte op de arbeidsmarkt belemmert dat. Een product is verliesgevend.

Studiebelasting

Deze training bestaat uit 12 contacturen en 8 uur voorbereidingstijd.

Data

Donderdag 12 t/m vrijdag 13 december 2019.

Aanvang donderdag om 10.30 uur, einde vrijdag om 17.00 uur.

Deelname

€ 1.275,- (€ 1.242,67 excl. btw) inclusief overnachting in een comfortkamer met ontbijt, diner met wijn, 2 x lunchbuffet, koffie/thee. Voor deze bijeenkomst is de Gold Card niet geldig. De bijeenkomst kan enkel doorgaan bij minimaal 8 aanmeldingen en heeft plaats voor maximaal 20 deelnemers.

Docenten

Prof. dr. Jo Caris is hoogleraar aan de Business School van de Universiteit van Tilburg. Hij bekleedde daar de leerstoel ‘Organisatieontwikkeling in de zorg’. Hij is voorzitter van de Stichting Alzheimer Nederland regio ’s-Hertogenbosch. Hij was daarnaast ruim 35 jaar actief als bestuurder in diverse zorgsectoren.
 
 
 
Annette Nobuntu Mul is gestalt systeemtherapeut, docent, organisatiecoach en oprichter van Ubuntu Society. In 2018 verscheen van haar hand het boek Opsoek naar Ubuntu. Meer informatie en cv.