Laden Evenementen

Start: Opleiding Filosofische gespreksvaardigheden

Een goed gesprek kan levens veranderen. Een goed gesprek kan uit de wirwar van vrijblijvende gedachten distilleren wat echt belangrijk is. Een goed gesprek biedt inzicht.

Al sinds de Oudheid bekwamen filosofen zich in het voeren van diepgravende en efficiënte gesprekken, met als doel samen te onderzoeken wat er nu echt toe doet. Een filosofisch gesprek gaat dan ook al snel veel dieper dan bijvoorbeeld een debat, een biecht of een kroeggesprek. Dat maakt het filosofische gesprek bij uitstek geschikt voor professionele praktijken waarbij fundamentele waarden en dilemma’s aan de orde zijn. Hoe kweek je wederzijds begrip? Hoe ga je om met een moreel dilemma dat per definitie geen sluitend antwoord kent? Hoe kom je erachter wat jou of je collega’s of cliënten nu echt beweegt?

In de loop der eeuwen zijn verschillende gespreksmethoden ontwikkeld. Sommige zijn geschikt voor groepsgesprekken, andere voor 1-op-1 sessies. Ook zijn er filosofische gespreksmethoden ontwikkeld voor kinderen en jongeren of voor filosofische cafés, gewoon omdat het leuk is om met een groep van gedachten te wisselen over een interessant thema.

Hoe zit deze opleiding in elkaar?

In deze opleiding komen verschillende filosofische gespreksmethoden aan de orde. Deelnemers maken kennis met deze methoden tijdens zes zaterdagen, door middel van een introductie door de docent en begeleide oefeningen in de groep. Elke bijeenkomst staat in het teken van een andere gespreksmethode onder leiding van een expert op het gebied van specifiek die methode. Deelnemers die de opleiding willen afsluiten met een certificaat schrijven een essay over een van de zes gespreksmethoden.

Voor wie

Deze opleiding is bij uitstek geschikt voor eenieder die:

  • In een professionele context gesprekken voert over soms gevoelige thema’s en meer vaardigheden wil ontwikkelen om deze gesprekken in goede banen te leiden, of;
  • Zich wil oriënteren op de verschillende filosofische gesprekstechnieken om zich later te kunnen specialiseren, of;
  • Een filosofiestudie heeft afgerond en de vertaalslag wil maken naar praktische toepassing in de beroepspraktijk, of;
  • Werkt met heterogene groepen kinderen of volwassenen en door middel van gesprek wederzijds begrip wil stimuleren, of;
  • Te maken heeft met besluitvorming over ethische dilemma’s, waaraan verschillende partijen deelnemen.

Examinering en certificering

Om in aanmerking te komen voor het certificaat dient een deelnemer, naast actieve deelname aan de bijeenkomsten, ook een essay te schrijven over een gespreksmethode naar keuze. In overleg met de betreffende docent wordt een essayopdracht vastgesteld. Het te schrijven essay telt maximaal 2000 woorden. Deelnemers hebben de mogelijkheid één conceptversie aan de docent voor te leggen voordat zij uiterlijk 30 september de definitieve versie inleveren.

Studiebelasting

De opleiding beslaat 30 contacturen en circa 50 uur zelfstudie en voorbereiding.

Programma

De opleiding Filosofische gespreksmethoden bestaat uit zes bijeenkomsten:


Bijeenkomst 1: Indaba – Betrokken besluitvorming – met Annette Nobuntu Mul
Zaterdag 12 oktober 2019

De ‘Indaba’ is een oud Zoeloegebruik waarbij alle betrokkenen worden gehoord om in een complexe zaak tot een oplossing te komen. Deze methode is met succes toegepast bij de slotfase van de klimaattop in Parijs in 2015 en komt tegemoet aan de behoefte aan erkenning van elke deelnemer. De vraag ‘wie zijn wij?’ is daarbij erg belangrijk.

Annette Nobuntu Mul is gestalt systeemtherapeut, docent, organisatiecoach en oprichter van Ubuntu Society. In 2018 verscheen van haar hand het boek Opsoek naar Ubuntu. Ze is daarnaast actief als initiator van Stichting Ubuntu Nederland en als auteur en redacteur van TvC en Psychosociaal Digitaal.
 
 
 


Bijeenkomst 2: Moreel dilemmaberaad – met Dick Kleinlugtenbelt
Zaterdag 23 november 2019

Moreel beraad is erop gericht de morele kwesties en vragen onder ogen te zien, openhartig te bespreken en dialogisch te onderzoeken. Een moreel beraad helpt bij het nemen van een beslissing; het verhelderen, begrijpen en onderzoeken van elkaars posities en standpunten; teamvorming; het versterken van de samenwerking; of het ontwikkelen, invoeren en toetsen van beleid.

Dick Kleinlugtenbelt is socioloog en filosoof. Hij werkt als senior beleidsmedewerker kwaliteit en ethiek in de geestelijke gezondheidszorg. Hij begeleidt socratische gesprekken en verzorgt trainingen gespreksleider moreel beraad. Hij publiceerde in 2018 bij Damon een serie boeken genaamd Mensbeelden en levenkunst, Levenskunst 2 en Moderne levenskunsten 3.
 
 


Bijeenkomst 3: Visieontwikkeling – met Jan Ewout Ruiter en Luuk Stegmann
Zaterdag 14 december 2019

Weten wat je wilt: het lijkt makkelijk, maar dat is het vaak niet. Niettemin wordt voortdurend van ons verwacht dat we een duidelijke, evenwichtige en overtuigende visie presenteren. Hoe pak je dat aan? In deze crash course bepaal je je wil met beproefde, toegespitste vormen van socratisch onderzoek. Je voert dit proces van visieontwikkeling zó grondig uit dat je visie standhoudt: zowel in de tijd als tegenover opponenten.

Jan Ewout Ruiter studeerde filosofie en werkte als journalist en filmproducent. Als praktisch filosoof leidt hij gesprekken en trainingen in profit- en non-profitorganisaties. Met co-auteur Rudolf Kampers, tevens compagnon in Leren Filosoferen, schreef hij Filosoferen aan de keukentafel (Scriptum, 2015).
 
 
 
Luuk Stegmann studeerde klinische psychologie en persoonlijkheidsleer. Hij werkt als psychotherapeut in zijn eigen praktijk en daarnaast als trainer en adviseur. Hij was associé bij het Nieuwe Trivium en is medewerker bij Eidoskoop. De relatie tussen zelfonderzoek en rechtvaardigheid is een belangrijk aandachtpunt in zijn werk.
 
 
 


Bijeenkomst 4: Filosoferen met kinderen en jongeren – met Ed Weijers
Zaterdag 29 februari 2020

De belangstelling voor filosoferen met kinderen en jongeren groeit. Door te filosoferen leer je basisvaardigheden als goed luisteren, je gedachten verwoorden, vragenstellen en argumenten geven. Niet alleen docenten hebben baat bij deze activiteit, maar ook bijvoorbeeld jeugdwerkers, jeugdtheatermensen, kindertherapeuten en jongerencoaches.

Ed Weijers is coördinator van het Centrum Kinderfilosofie Nederland, en erelid van het dagelijks bestuur van SOPHIA, de Europese stichting voor de bevordering van het filosoferen met kinderen. Weijers heeft filosofie gestuurd in Leiden, volgde de lerarenopleiding in Utrecht, en filosofeert met individuen en uiteenlopende groepen in binnen- en buitenland voor EPIC International.
 
 


Bijeenkomst 5: Socratische gespreksvoering – met Hans Bolten
Zaterdag 14 maart 2020

In een socratisch gesprek gaan twee of meer mensen met elkaar in gesprek over een fundamentele vraag of kwestie die voor hen belangrijk is. Steeds vaker wordt de methode gebruikt waar professionals aan reflectie doen: in bestuurskringen, binnen het onderwijs, dienst- en hulpverlening, coaching en HR. De begeleider van een socratisch gesprek bemoeit zich niet met de inhoud van het gesprek maar stuurt actief op de vorm.

Hans Bolten is filosoof en docent. Hij studeerde filosofie en sociale wetenschappen aan de Universiteit van Amsterdam. Hij verzorgt sinds 1993 socratische gesprekken aan de ISVW, en is actief in het onderwijzen van socratische vaardigheden. Hij geeft les en training in de kunst van het vragenstellen bij o.a. de leergangen ‘Bestuurlijk Leiderschap’ van de AOG.
 
 


Bijeenkomst 6: Filosofisch practicus – met Harm van der Gaag
Zaterdag 16 mei 2020

Wat is een filosofisch practicus? Hoe komt een filosofisch practicus met een client tot de kern van de zaak? Sterker nog, is er wel een kern van de zaak? Als filosofisch practicus voer je een-op-eengesprekken volgens de door Harm van der Gaag ontwikkelde Socratisch gespreksmethode. Tijdens deze bijeenkomst maken deelnemers kennis met deze methode en gaat Harm van der Gaag in op de verschillende aspecten die komen kijken bij een filosofische praktijk en filosofische dieptegesprekken.

Harm van der Gaag opende in 2004 filosofische praktijk Denk dieper in Utrecht. Inmiddels is de werkwijze die Harm ontwikkelde toonaangevend in het vakgebied. Naast zijn filosofische praktijk is hij actief op de ISVW en geeft hij supervisie aan gezellen binnen het Gilde. In 2014 verscheen van zijn hand Wie het niet weet, mag het zeggen bij ISVW Uitgevers.
 
 


De afzonderlijke bijeenkomsten zijn ook los te volgen. Elke bijeenkomst correspondeert met een gespecialiseerde opleiding uit ons aanbod en vormt zodoende een uitstekende introductie tot zo’n opleiding.

Data

Zes zaterdagen van 10.00 uur tot 17.00 uur: 12 oktober 2019, 23 november 2019, 14 december 2019, 29 februari 2020, 14 maart 2020 en 16 mei 2020.

Deelname

Deelname aan de opleiding, inclusief lunch, koffie/thee en certificering bedraagt € 1.495,20 (€ 1.480,51 excl. btw). Diner na afloop of een voor- of na-overnachting is, onder voorbehoud van beschikbaarheid, apart te boeken via info@isvw.nl of 033-4650700. De Gold Card is niet van toepassing op deze opleiding.

Deelname aan een losse bijeenkomst bedraagt € 275,- (€ 272,55 excl. btw).
(De ISVW Gold Card is niet geldig bij deze opleiding.)



 
Liever in termijnen betalen? Klik hier om te zien of je in aanmerking komt voor financiering.