Laden Evenementen

Filosofisch practicus 2022

Beroepsopleiding tot filosofisch practicus

De beroepsopleiding tot filosofisch practicus aan de ISVW biedt deelnemers een intensieve scholing in wat de Gilde-methode is gaan heten: de door de docent, Harm van der Gaag, ontwikkelde van oorsprong Socratische gespreksdiscipline. Sinds de opleiding van start ging, tien jaar geleden, heeft een honderdtal mensen zich deze werkwijze eigen gemaakt. Sommigen van hen deden dit met het oogmerk een eigen filosofische praktijk te beginnen, anderen vanuit de behoefte in hun huidige professionele context een ander soort gesprekken te kunnen voeren — bijvoorbeeld een decaan met leerlingen, een projectleider met medewerkers, een hoogleraar met de wetenschappelijke staf. De Gilde-methode is niet de enige methode van filosofische 1-op-1-gespreksvoering, maar inmiddels in Nederland inmiddels wel de toonaangevende.

Met het verschijnen van het boek Wie het niet weet, mag het zeggen (Harm van der Gaag, ISVW Uitgevers, 2014) heeft de methode een ‘basistekst’ gekregen, waarin uitgangspunten, doelstelling en instrumentarium uiteengezet worden. Wie overweegt de opleiding te gaan volgen, wordt verwacht dit boek gelezen te hebben voorafgaand aan het toelatingsgesprek met de docent.

Sinds het verschijnen van dit boek is de werkwijze niet blijven stilstaan. De beginselen zijn gelijk gebleven: het socratische weten wat je niet weet (dat wil zeggen: weten waar je weten stopt) en de nadruk op de vraag vormen ook in de huidige ‘2.0-versie’ de basis. Daar is nu de hegeliaanse dialectiek bijgekomen, met een belangrijke rol voor begripsonderzoek en met sterkere profilering van de filosofisch practicus als denkpedagoog. De docent werkt aan een proefschrift waarin de ontwikkeling van de werkwijze systematisch uiteengezet en gerechtvaardigd zal worden.

Inhoud

De opleiding bestaat uit zes bijeenkomsten aan de ISVW, van steeds vier dagdelen, op maandagochtend, -middag en -avond en dinsdagochtend, een vijftal een-op-een-sessies met de docent waarbij de cursist de cliënt is, en twee oefenbijeenkomsten in kleinere groepen. De vijf een-op-een sessies kunnen zowel voorafgaand aan de opleiding als tijdens de eerste maanden van de opleiding worden gehouden. Het lesjaar wordt afgerond met een praktijkexamen. Om toegang te krijgen tot dit examen moeten cursisten gedurende het jaar schriftelijk tentamen hebben gehaald, een opstel hebben geschreven, en aan alle bijeenkomsten hebben deelgenomen. Deelname aan de opleiding is overigens ook mogelijk voor wie niet aan het examen wil deelnemen.

Tijdens de weekends in Leusden wordt het leeuwendeel van de tijd besteed aan oefening. Cursisten zijn daarbij afwisselend practicus en bezoeker (cliënt) en gaan in gesprek over kwesties die de bezoeker in het eigen leven bezighouden. De sessies worden door de docent intensief begeleid en telkens uitvoerig nabesproken met de hele groep. Daarnaast is tijd ingeruimd voor uitleg en instructie, voor groepsgesprekken over het vak, en voor supervisie, in de groep, over de oefensessies die cursisten vanaf de derde bijeenkomst gaan voeren met door henzelf in hun eigen omgeving geworven proefcliënten.

De literatuur die je bestudeert, naast het al genoemde boek van Van der Gaag, is ondersteunend en verbredend van karakter: gesprekstechniek, psychodiagnostiek en kritisch denken (drogredenen herkennen, zindelijk argumenteren). De opleiding concentreert zich op de Gilde-methode en examineert die ook. Alternatieve vormen van filosofische (anti-)coaching komen slechts en passant aan de orde.

Eindtermen

– Hij of zij heeft zich een filosofische gesprekshouding eigen gemaakt, waardoor hij of zij in staat is een inzicht-vergrotende, maar niet oplossingsgerichte, vrije, onderzoekende dialoog met een derde op gang te brengen en te helpen ontwikkelen over een kwestie die deze derde wil bespreken, met inachtneming van vormen en voorwaarden die passend zijn voor een beroepsmatige, vertrouwelijke gesprekssessie.
– Teneinde te komen tot de bedoelde filosofische gesprekshouding heeft zij of hij zich bekwaamd in de methode van het bevragen van de vraag en het begripsonderzoek, zoals ontwikkeld door Harm van der Gaag.
– Zij of hij beschikt over voldoende instrumentarium voor het uitvoeren van het filosofische handwerk. Zij of hij is in staat een kwestie op uiteenlopende wijzen te benaderen, verborgen vooronderstellingen aan het licht te brengen, drogredenen te ontmaskeren, een begripsonderzoek op te zetten en te begeleiden, enzovoort.
– Hij of zij beschikt over basiskennis van de psychodiagnostiek, heeft zicht op de grenzen van zijn of haar professioneel handelen als filosofisch practicus en kan zich een oordeel vormen over de noodzaak van doorverwijzing naar andere professionals, met name in de geestelijke gezondheidszorg.
– Zij of hij is in staat tot kritische reflectie op het vak en op het eigen handelen als filosofisch practicus en heeft daarvan in gesprek en geschrift blijk gegeven.
– Hij of zij heeft een realistische verwachting van de eigen verdere ontwikkeling in dit ambacht en een gegrond besef van de noodzaak om door super- en intervisie de kwaliteit van de gevoerde gesprekken op peil te houden en waar mogelijk te verhogen.
– Zij of hij heeft de opleidingsbijeenkomsten en de oefenbijeenkomsten in kleiner groepsverband bijgewoond, vijf of meer individuele gesprekken van drie kwartier gevoerd met de hoofddocent, een voldoende aantal oefengesprekken met cliënten van buiten de opleiding gevoerd, de vereiste schriftelijke verslagleggingen en reflecties ingeleverd, het literatuurtentamen gehaald en het examen, en steeds actief deelgenomen aan de groepsdiscussies.

Voor wie?

Eenieder die beroepsmatig inzicht-verschaffende gesprekken voert of dat wil gaan doen en zich deze methode eigen wil maken, is uitgenodigd om bij de ISVW een toelatingsgesprek met de docent aan te vragen. Doel van dit gesprek is te onderzoeken of men met de juiste verwachtingen aan de opleiding begint en of men een goede kans maakt de opleiding met een bevredigend resultaat af te ronden. De docent neemt daarover aan het eind of na afloop van het toelatingsgesprek een bindende beslissing. Een academische graad in de filosofie is geen vereiste voor deelname. Als voorbereiding op het toelatingsgesprek leest u het boek Wie het niet weet, mag het zeggen (ISVW Uitgevers).

Studiebelasting

Deze opleiding bestaat uit circa 70 contacturen en circa 50 uur zelfstudie. Daarnaast voert elke deelnemer circa 40 oefengesprekken van drie kwartier met door hem of haar zelf geworven cliënten.

Opbouw opleiding

– Zes bijeenkomsten van vier dagdelen, op maandag en dinsdagochtenden.
– Vijf individuele sessies met de docent, in Utrecht.
– Twee groepssessies met de docent en enkele medecursisten, van 3 uur, in Utrecht.
– Arrangement met diner op maandag, lunchbuffetten op maandag en dinsdag en koffie/thee gedurende de bijeenkomst.
– Overnachtingen in een comfortkamer op Landgoed ISVW.
– Syllabus met een deel van de verplichte literatuur.
– Examendag 10.00-17.00 uur (inclusief lunch, koffie en thee).
– Uitreiking van een certificaat bij afronding van alle onderdelen.

Elke tweedaagse heeft dezelfde opbouw. Maandag, 09.45 uur ontvangst met koffie/thee, 10.30 uur aanvang. Einde op dinsdag 12.30 uur met daarna een afsluitende lunch.

Data

Maandag 10 en dinsdag 11 januari 2022,
Maandag 7 en dinsdag 8 februari 2022,
Maandag 21 en dinsdag 22 maart 2022,
Maandag 11 en dinsdag 12 april 2022,
Maandag 16 en dinsdag 17 mei 2022,
Maandag 13 en dinsdag 14 juni 2022,
Examendag: Maandag 4 juli 2022 (tussen 10.00 uur en 17.00 uur).

Aanvang maandag 10.30 uur, einde dinsdag 12.30 uur met afsluitende lunch.

Deelname

Arrangement 1: € 4.523,33 (excl. btw) (€ 4.750,- incl. btw) (inclusief diner met wijn, 2 x lunch en koffie/thee).
Arrangement 2: € 4.961,92 (excl. btw) (€ 5.220,40 incl. btw) (arrangement 1 + comfortkamer en ontbijt).

Deelname

Aanmelden voor deze opleiding kan door te e-mailen met Marieke Schilderman, marieke.schilderman@isvw.nl.

Literatuurlijst

Harm van der Gaag, Wie het niet weet, mag het zeggen (lezen ter voorbereiding op het toelatingsgesprek, direct aan te schaffen op isvw.nl)
Julian Baggini & Peter S. Fosl, The Philosopher’s Toolkit: A Compendium of Philosophical Concepts and Methods, derde druk, Wiley-Blackwell 2020
Bruce Fink, Fundamentals of Psychoanalytic Technique, W. W. Norton & Co., 2011 (apart aanschaffen)
Willem van der Does, Zo ben ik nu eenmaal, Scriptum, 2013 (apart aanschaffen)
Plato, Theaetetus (vert. Xaveer de Win, 1978, niet de herziene versie) (niet meer leverbaar, komt in de syllabus)
Harry Stroeken, Kleine psychologie van het gesprek, Boom, 1995 (apart aanschaffen)

Docent

Harm van der Gaag opende in 2004 de filosofische praktijk ‘Denk dieper’ in de binnenstad van Utrecht. Na een aantal magere jaren kwam de praktijk goed op gang en kon Harm als eerste in Nederland met dit werk in zijn levensonderhoud voorzien. Inmiddels is de werkwijze die Harm ontwikkelde toonaangevend in het vakgebied. Hij geeft daarnaast supervisie aan gezellen binnen het Gilde.

Op de websites van de ISVW worden algemene bezoekgegevens bijgehouden, waaronder het IP-adres van uw computer en het tijdstip van opvraging en gegevens die uw browser meestuurt. Deze gegevens worden gebruikt voor analyses van bezoek- en klikgedrag op de website. De ISVW gebruikt deze informatie om de werking van de website te verbeteren. Deze gegevens worden zoveel mogelijk geanonimiseerd en worden niet aan derden verstrekt. Voor meer details zie Voorwaarden en Privacy

Cookie instellingen/settings

Hieronder kunt u kiezen welke soorten cookies u op deze website toestaat. Klik op de knop "Cookie-instellingen opslaan" om uw keuze toe te passen / Below you can choose which kind of cookies you allow on this website. Click on the "Save cookie settings" button to apply your choice.

FunctioneleOnze website maakt gebruik van functionele cookies. Deze cookies zijn nodig om onze website te laten werken / Our website uses functional cookies. These cookies are necessary to let our website work.

AnalytischeOnze website maakt gebruik van analytische cookies om het mogelijk te maken om onze website te analyseren en te optimaliseren ten behoeve van o.a. de bruikbaarheid / Our website uses analytical cookies to make it possible to analyze our website and optimize for the purpose of a.o. the usability.

Sociale mediaOnze website plaatst cookies voor sociale media om u inhoud van derden te tonen, zoals YouTube en FaceBook. Deze cookies kunnen uw persoonlijke gegevens volgen / Our website places social media cookies to show you 3rd party content like YouTube and FaceBook. These cookies may track your personal data.

AdvertentieOnze website plaatst advertentiecookies om u advertenties van derden te tonen op basis van uw interesses. Deze cookies kunnen uw persoonlijke gegevens volgen / Our website places advertising cookies to show you 3rd party advertisements based on your interests. These cookies may track your personal data.

OverigeOnze website plaatst cookies van derden van andere diensten van derden die geen analytische, sociale media of advertenties zijn / Our website places 3rd party cookies from other 3rd party services which aren't Analytical, Social media or Advertising.