Laden Evenementen

« All Evenementen

Filosofie en kunst in Verlichting en Romantiek

25/02/2019 om 10:30 tot 01/03/2019 om 12:30

Is het universum slechts een schaduw van de verbeelding?

1750-1900: de periode vanaf de dood van Cornelis Troost en J.S. Bach tot de dood van John Ruskin en Friedrich Nietzsche.

In het midden van de 18e eeuw maken de Rococo in de beeldende kunst en de Empfindsamer Stil in de muziek zich los van de conventies van de Barok. In de filosofie zijn de twee hoofdrichtingen van het verlichtingsdenken uitgekristalliseerd. Het empirisme heeft terrein gewonnen in zijn strijd tegen het rationalisme, en het experimentele onderzoek bloeit.

Neemt Nietzsche Wagner in de maling?

Immanuel Kant is opgevoed in de rationalistische traditie van Leibniz, Wolff en Baumgarten, maar stiekem leest hij ook de Engelse literatuur en beschouwt dat als een wake-up call: het kan niet zo zijn dat al onze kennis al bij voorbaat in ons is ingebouwd! Aan de andere kant: het kan ook niet zo zijn dat we als onbeschreven blad ter wereld komen, en er pas door de ervaring aan gaan wennen dat gevolgen een oorzaak hebben, zoals de empirist Hume beweert. Nee, de ervaring kan ons leren wélke oorzaken wélke gevolgen hebben, maar dát er zoiets bestaat als oorzakelijkheid, dát is inherent aan ons kenvermogen. Bij voorbaat.

Wanneer noemen we een schilderij subliem?

Met zijn synthese tussen rationalisme en empirisme levert Kant een grandioos voorbeeld van een denkmodel, dat in de negentiende eeuw dominant zal worden: eerst is er het ene, dan komt het andere daartegenover te staan, en vervolgens ontstaat er een confrontatie die leidt tot een synthese tussen beide. De negentiende eeuw vult dat model op talloze wijzen in. Bij Hegel en Marx heet het dialectiek, bij Goethe en Schopenhauer heet het polariteit, en bij Beethoven en Brahms heet het sonatevorm. Ook de kunsthistorische reflectie laat zich niet onbetuigd. Winckelmann beschouwt de ‘innige versmelting van eenheid en menigvuldigheid’ als grondbepaling van het schone. Maar de echte romanticus stelt dat harmoniserende moment voortdurend uit: alleen daar waar jij niet bent, dáár is het geluk!

Wie is de uitvinder van de symfonie?

We vinden in alle kunstvormen de neerslag van die houding. We besteden deze week aandacht aan beeldende kunst en muziek, aan landschappen en literatuur, aan het sublieme en het geniale, aan mythologie en sprookjes, aan symboliek en Symbolisme. Naast de hoofddocenten Karin Braamhorst en Albert van der Schoot begeleiden vier gastdocenten u op deze Grand Tour door Verlichting en Romantiek: Kiene Brillenburg Wurth, Gerard van der Leeuw, Maarten Doorman en Florian Jacobs.

Is een oorzaak een zaak die tussen de oren zit?

Programma

maandag:        The Sublime is now!
dinsdag:          De Grand tour
woensdag:      Sturm und Drang
donderdag:    Sprookjes en de Russische ziel
vrijdag:           Het fin de siècle

Data

Maandag 25 februari t/m vrijdag 1 maart 2019

Aanvang maandag om 10.30 uur, einde vrijdag om 12.30 uur  met afsluitende lunch.

Deelname

Arrangement 1: € 771,45 (programma inclusief 5 x lunch, 4 x diner met wijn en koffie/thee).
Arrangement 2: € 963,65 (arrangement 1 + standaardkamer en ontbijt).
Arrangement 3: € 1.003,65 (arrangement 1 + pluskamer en ontbijt). Let op: al onze pluskamers zijn eenpersoonskamers
Arrangement 4: € 1.033,65 (arrangement 1 + comfortkamer en ontbijt).

Docenten

Dr. Albert van der Schoot doceerde esthetica, cultuurfilosofie en muziekfilosofie aan de Universiteit van Amsterdam. Hij studeerde muziekwetenschap en filosofie aan dezelfde universiteit en publiceerde en redigeerde meerdere boeken over de raakvlakken van muziek en filosofie.

 

Karin Braamhorst is kunsthistorica en auteur van o.a. het Ikonen Lexicon (2004), Nederland in de negentiende eeuw (2006), een vijftal luisterboeken en Het poppenhuis van Petronella Oortman (2014). Ze heeft een grote kennis van de kunstgeschiedenis en weet die op intrigerende wijze over te brengen.

Gastdocenten

Kiene Brillenburg Wurth studeerde af in Engelse letterkunde aan de Rijksuniversiteit Groningen. Daar promoveerde zij op The Musically Sublime: Infinity, Indeterminacy, Irresolvability. Vervolgens redigeerde zij met prof. dr. Ann Rigney in 2006 een inleiding tot de literatuurwetenschap, waarvan in 2016 een vijfde druk verscheen. Daarna hield zij zich bezig met de relatie tussen literatuur, film en het web, waarover zij in 2012 ook een bundel redigeerde. Per 1 april 2014 werd zij benoemd tot profileringshoogleraar literatuur in mediavergelijkend perspectief te Utrecht, waar ze al sinds 2001 aan verbonden was, laatstelijk als universitair hoofddocent; haar oratie in 2015 had de titel Het schrijven aan de wand: literatuur in de toekomst. Prof. dr. C.A.W. Brillenburg Wurth is opgenomen in AcademiaNet en ontving in 2011 een NWO Vidi-subsidie. Ze publiceerde tientallen artikelen waarin vooral de relatie tussen literatuur en de plaats ervan in de nieuwe media haar onderzoeksgebied is.

Gerard van der Leeuw is musicoloog, publicist en hoofdredacteur van het leukste muziektijdschrift van Nederland: De Rode Leeuw. Na een langdurige carrière aan een conservatorium en de (opgeheven) Staatsexamens Muziek geeft hij nu cursussen en lezingen door heel Nederland, o.a. voor Hovo en het Residentie Orkest. Daarnaast is hij medewerker bij www.bestmusicteacher.com. Hij verzorgt al tientallen jaren een summerschool muziekfilosofie aan de ISVW.

Maarten Doorman is schrijver en filosoof. Hij doceert cultuurfilosofie aan de Universiteit van Maastricht en is bijzonder hoogleraar Historische Cultuur van Duitsland vanwege het Duitsland Instituut Amsterdam aan de Vrije Universiteit en medewerker van NRC Handelsblad.  Doorman studeerde cum laude af op het pessimisme van Arthur Schopenhauer en promoveerde op het boek Steeds mooier. Over vooruitgang in de kunst. Hij was redacteur van het filosofische tijdschrift KRISIS. Zijn bekendste boeken zijn De romantische orde (3e druk 2012), Rousseau en ik. Over authenticiteit (6e druk 2013) en De navel van Daphne. Over kunst en engagement (2e druk 2016). Daarnaast schreef en schrijft hij over filosofie, literatuur en geschiedenis voor o.a. NRC Handelsblad en de Volkskrant.

Florian Jacobs is werkzaam als redacteur en boekencoördinator bij de ISVW. Hij studeerde filosofie en literatuurwetenschap aan de Universiteit van Amsterdam. Hij heeft gepubliceerd bij de tijdschriften Filosofie Magazine en Filosofie en meerdere websites. Ook was hij persoonlijk assistent van René Gude, van wie hij de boeken ‘Sterven is doodeenvoudig. Iedereen kan het.’Door het beeld – door het woord en ‘Ik blijf nog even kletsen‘ en Het agoramodel redigeerde. Ook stelde hij het citatenboek van René, Zinvolle volzinnen, samen. Samen met Frans Jacobs schreef hij het jubileumboek van de ISVW.

Locatie

Landgoed ISVW
Dodeweg 8
Leusden, 3832 RD Nederland
Telefoon:
033 – 465 07 00
Website:
isvw.nl

Organisator

ISVW
Telefoon:
033 465 0700
E-mail:
receptie@isvw.nl
Website:
www.isvw.nl

Back to Top ↑
    • nl
  • Winkelmand

  • Laatste kans!

    di 25

    START: Zin geven aan werk

    24 september om 09:30 tot 25 september om 16:00
    okt 06

    Japanse filosofie: kruisende wegen? Japan en de wereldfilosofie

    6 oktober om 10:00 tot 7 oktober om 12:30
    okt 06

    Start: Op leven en dood

    6 oktober om 10:30 tot 7 oktober om 12:30
    okt 06

    Op leven en dood: De Oudheid

    6 oktober om 10:30 tot 7 oktober om 12:30
    okt 08

    De kunst van het vragen stellen

    8 oktober om 10:30 tot 9 oktober om 17:00
    okt 13

    Start: Basiscursus Inleiding in de filosofie

    13 oktober om 10:30 tot 14 oktober om 12:30
    okt 13

    Inleiding in de filosofie: Het ware

    13 oktober om 10:30 tot 14 oktober om 12:30
    okt 15

    Bergsonweek

    15 oktober om 10:30 tot 19 oktober om 12:30
  • NIeuw bij ISVW uitgevers

  • Meld je aan voor onze nieuwsbrieven

  • @isvwijsbegeerte

  • Word Vriend van de ISVW